Laatst hadden mijn vrouw en ik gedoe. Het ging als volgt. Zij was zomaar ineens boos op mij. Ik voelde mij aangevallen. Logisch, want zij deed zomaar, ineens, boos, tegen mij!

Ik doe boos terug:
Waarom doe je zo boos?!
Waarom ik boos doe? Waarom deed jij zo boos?!
Huh..? Ik deed niet boos!
Je deed wel boos!
Etc etc

Wat bleek? Zonder het in de gaten te hebben had ik verontwaardigd gedaan tegen haar. Op een bozige toon iets gezegd. Verwijtend, aanvallend. Daar reageerde zij op: boos. Mijn eigen toon had ik niet gehoord, die van haar des te meer. Resultaat: ruzie.

Nieuw! Tegenwoordig kunnen we het er over hebben voordat het gierend uit de hand loopt. En er soms de grap zelfs van inzien. Want het heeft wel een komische kant: zonder dat je het in de gaten hebt ruzie krijgen en eigenlijk niet eens begrijpen waarom of waarover. Zomaar, ineens. Te stom voor woorden, maar het gebeurt wel. En veel te vaak.

Het begint met een toon. Onaardig, niet vriendelijk. De ander ervaart een aanval: Waar heb ik dit aan verdiend? En verdedigt zich. Met een tegenaanval - die jij weer opvat als een verrassingsaanval. Zomaar… ineens! Dus jij denkt ook: Waar heb ik dit aan verdiend? En dan heb je een ruzie waarin je allebei denkt dat de ander begonnen is.

Het doet denken aan 11 september. Na de aanslagen op de Twin Towers voelde Amerika zich aangevallen. Zomaar, ineens. Alle reden om terug te slaan. ‘Revenge!’ werd geschreeuwd. Maar waren de aanslagen nou een aanval, of een tegenaanval? Kwam 9/11 uit de lucht vallen, of was er iets aan vooraf gegaan?

Veel Amerikanen vroegen zich hardop af: ‘Why do they hate us?’ Mark Hertsgaard, een Amerikaanse onderzoeksjournalist trok met die vraag de wereld in. Een eenduidig antwoord kon hij niet vinden. Tot hij weer thuis was en het vroeg aan een pakjesbezorger: ‘Why do they hate us?’ ‘Because we’re rich and we’re arrogant’ was het antwoord. Onderzoek klaar.

Misschien heeft Amerika niet altijd in de gaten hoe onaardig het zich vaak gedraagt. Met grote cowboylaarzen door de wereld stappen. Zich machtig en superieur gedragen. Geen idee wat het aanricht. Maar wel verbaasd over de boosheid die het oproept en tegenkomt. En daar dan boos over wordt. Ervan overtuigd dat de ander begonnen is…

Vaak richt ik ook onbedoeld iets aan. Door een toon die ik zelf niet hoor. Vaak aanvallend. Sommige mensen luisteren daar doorheen en trekken het zich niet aan. Fijn natuurlijk, maar dan ben ik wel afhankelijk van hun goede wil. En word me niet bewust van mijn eigen toon. Blijf mensen het gevoel geven dat ik ze aanval. Wat ook zo is. En daar wil ik vanaf.

Misschien kan dat mijn bijdrage aan de wereldvrede zijn: ophouden boos te doen tegen anderen. Vanuit het besef dat het allemaal geweld is. Geweld dat ik bovendien vroeg of laat terugkrijg. Net als Amerika. Geweld komt niet uit de lucht vallen. Het begint ergens. En ik ben het zat om in die geweldsspiraal te zitten. Ik wil eruit. Vrij zijn van geweld.