Al jaren verbaas ik me over het leven. Hoe ingewikkeld het vaak is. En hoe ingewikkeld we het leven soms maken. Want daar ben ik wel achter. We zijn het zelf die ons leven zo ingewikkeld maken. En ik verwonder me. Over de schoonheid van het leven. Hoe mooi het leven kan zijn. Als je het kunt zien tenminste. Of wilt zien misschien?

Ook ben ik regelmatig verbijsterd. Over wat we aanrichten met z’n allen. Vaak zonder het door te hebben. En dan heb je uiteindelijk ruzie. Waarvan je niet begrijpt hoe komt en wanneer het is begonnen. Elkaar de schuld geven helpt niet. Dat weten we onderhand wel. Maar hoe ruzie te voorkomen is weer een heel ander verhaal.

Leven is geen rocket science. Juist niet. Leven is uiteindelijk doodeenvoudig. Wat niet wil zeggen dat het makkelijk is. Helemaal niet zelfs! Vooral niet als je je eigen leven wilt leven. Wat volgens mij de sleutel, de doorgang is naar een gelukkig leven. Wat weer iets anders is dan een leuk leven. In een gelukkig leven kunnen heel veel nare dingen gebeuren. Maar dat hoeft niet erg te zijn.

Leven is gewoon heel hard werken. En daar is niets mis mee. Want met dat harde werken verover je bewustzijn. Misschien is het wel terugveroveren. Het bewustzijn dat je kwijt bent geraakt. Door opvoeding, door school. Om maar een paar onbewustmakers te noemen. Maar alles wat je opgeborgen hebt kun je ook weer terugvinden. Het leven is een zoektocht naar je verloren zelf.

Het leven kent pieken en dalen. Pieken vinden we leuk, dalen proberen we te vermijden. Terwijl je nergens zoveel leert als daar beneden. Dat is het cadeau dat elke crisis voor je in petto heeft: ‘De schat ligt op de bodem van het dal.’ Dat betekent wel volhouden, uithouden, doorzetten. En niet versagen.

Dan helpt het wel om te weten dat je er beter uit zult komen dan je erin ging. Ga maar na bij jezelf: elke crisis die je hebt overleefd heeft je sterker en beter gemaakt. ‘Wat je niet klein krijgt, maakt je groot.’

Gaandeweg je leven ontdek je dat je het eigenlijk allemaal allang weet. Je bent misschien veel vergeten in de loop van je leven. Geen nood, het ligt allemaal nog op je te wachten. Je kunt het weer boven water krijgen. Door je bewust te worden van je onbewustzijn.

Een crisis kan daarbij helpen. Voortaan kun je middenin elke crisis heel hard roepen: ‘Waar is mijn cadeautje?!’ Het cadeau ligt op je te wachten. Onderaan de trap. Op de bodem van het dal. Durf je het te gaan halen?

Laat eens een crisis bovenkomen die je overleefd en doorleefd hebt…
Wat was het cadeautje dat je vond?

Je kunt ook de vragen gebruiken die we hier stellen. Daar verzamelen we verhalen over (het nut van) crisis en transformatie (als uitkomst).

Met dank aan Martijn Aslander voor: ‘Waar is mijn cadeautje?!’

Dit is een column die ik op 19 november 2008 uitsprak tijdens de presentatie van het nieuwe boek van Dr Friedrich Glasl, Conflict, Crisis, Catharsis. De transformatie van de dubbelganger. Het is ook in enigszins aangepaste vorm verschenen in Expertise, Nieuwsbrief voor het hoger onderwijs.